Hoe schrijf je tekst op niveau?

Wanneer je zorgvuldig je doelgroep hebt uitgezocht, wil je hen natuurlijk wel een tekst aanbieden die hen aanspreekt. Een tekst op niveau. Veel consultants die mij voor het eerst hun teksten ter redactie sturen, denken dat te bereiken met academische woorden. Heel intelligente consultants maken hier vaak heel domme opmerkingen over: “Als ik mijn hoogopgeleide doelgroep wil bereiken, dan moet ik ze toch op niveau aanspreken? Het is toch niet de bedoeling dat elke boerenkinkel mijn blog een beetje gaat zitten lezen?”

Maar ook mensen zonder academische opleiding kunnen dom zijn. Zij hebben het idee dat ze in schrift ineens formeler horen te schrijven.

Een tekst op niveau van je doelgroep

Als jij je doelgroep goed aanspreekt, zijn zij degenen die zich aangesproken voelen en anderen niet. En wat dan nog, als een ander je blog leest? Die kan maar mooi een nicht hebben die CEO is van een bedrijf dat precies in jouw doelgroep valt. Het is niet erg als iemand buiten doelgroep je blog leest en begrijpt. Je kunt het ze niet verbieden en dat moet je niet willen. Het is zeker niet zo dat je klanten trekt met dure woorden – integendeel. Hoogdravende, dure woorden en moeilijke teksten met veel omhaal van woorden stoten af.

Je doelgroep bestaat niet uit vakgenoten van je consultants. En als ze dat wel zijn, zijn jouw consultants beter in hun vak dan je doelgroep, anders zouden ze je consultants niet inhuren of dan zijn ze volledig inwisselbaar en je wil juist uniek zijn met je bureau.

Het gaat er namelijk helemaal niet om of het er duur uitziet, maar of je het je doelgroep aanspreekt. Voor een goede tekst op niveau heb je geen moeilijke woorden voor nodig, maar een goede tekst. Een goede tekst sluit precies aan op het niveau waar je doelgroep op zit. En je doelgroep zit online. Dus is hij lui. Dus hij wil een gemakkelijk verteerbare tekst. Hoe theoretisch zijn vakliteratuur ook is.

Vermoei ook je hoogopgeleide lezer niet

Online komen korte, duidelijke zinnen het best over. Als je al langere zinnen toepast met komma’s, zorg dan dat je elke tussenzin eruit haalt en vooraan of achteraan plaatst. Anders is het een tangconstructie en dat leest doodvermoeiend. Zorg voor verbindende woorden die de relaties tussen de zinnen duidelijk maken en mijd vaktaal.

Nog een vermoeiende schrijfwijze: de passieve vorm. Dat is vaktaal voor zinnen met het werkwoord ‘worden’, waarvan vaak niet duidelijk is wie de uitvoerder is; wie het doet. Bijvoorbeeld “De boom wordt omgezaagd.”

Schrijf dan liever: “Marjan zaagt de boom om.”

Je bent niet slim als je online lange zinnen schrijft 

Je denkt misschien dat je intelligent overkomt als je lange zinnen met moeilijke woorden gebruikt. Misschien. Maar is dat wat je wilt? Of wil je dat geïnteresseerde opdrachtgevers op je website komen en zich aan je bureau verbinden? Zorg dan dat je aantrekkelijke en toegankelijke tekst gebruikt. Ook hoogopgeleide en hooggeplaatste lezers krijgen graag een makkelijke tekst voorgeschoteld.

Lange zinnen zijn soms te moeilijk

Lange zinnen zijn niet altijd moeilijk, maar wel wanneer ze een tangconstructie bevatten. Een tangconstructie is een onderdeel van de zin dat uit elkaar getrokken is, bijvoorbeeld in de volgende zinnen, van willekeurige websites over management consultancy gehaald.

Voorbeelden

“Het beantwoorden van die vraag is niet makkelijk, vooral wanneer het speelveld [waarop de markt, uw concurrenten en uw klanten zich bevinden] steeds van samenstelling verandert.”

“Naast de series [die we zelf in verschillende regio’s organiseren en aanbieden rondom de thema’s Zinvol Leiderschap en Succesvol Veranderen] ontwikkelen we ook steeds meer specifieke series samen met en voor onze klanten.”

“(…) is een interactieve en competitieve workshop waarin u met een groep mensen ideeën ontwikkelt [voor de vernieuwing van uw huidige businessmodel of] voor de ontwikkeling van hele nieuwe business- of verdienmodellen.”

Waarom tangconstructies moeilijk zijn

De vierkante haken heb ik erbij geplaatst, om te laten zien welke sprong je moet maken om de zin te volgen. Niet dat je de informatie tussen de haken zomaar kunt weggooien, maar je moet plaats in je hoofd vrijmaken om dat eerste deel van de zin te parkeren. Pas als je voorbij de haken bent, kun je verder met de zin. Vaak moet je de zin twee keer lezen, waarbij het laatste voorbeeld nog eens verwarrend is omdat die ontwikkelen op twee niveaus gebruikt. Vaak verdwaalt de schrijver ook nog eens in de zin en maakt hem niet juist af. Deze zinnen zijn overigens grammaticaal correct. Alleen niet zo lekker leesbaar.

Verbetersuggesties voor te lange zinnen

Je hoeft lange zinnen niet altijd op te knippen. Als je de twee delen van de tang maar bij elkaar plaatst. Gesteld dat ik de teksten juist begrijp, zou ik er dit van maken:

“Het beantwoorden van die vraag is niet makkelijk. Dat komt vooral doordat de steeds veranderende samenstelling van het speelveld waarop de markt zich bevindt met uw concurrenten en uw klanten.”

“We organiseren series in verschillende regio’s rondom de thema’s Zinvol Leiderschap en Succesvol Veranderen. Daarnaast ontwikkelen we ook steeds meer specifieke series met en voor onze klanten.”

“(…) is een interactieve en competitieve workshop. Met een groep mensen ontwikkelt u er ideeën voor de vernieuwing van uw huidige businessmodel. Ook geven we deze workshop voor de ontwikkeling van compleet nieuwe business- of verdienmodellen.”

Lang mag, als je je lezer maar niet in de tang neemt

Herinner je je nog de breuken op school? Het lastigst was dat je steeds moest onthouden. Dat is er precies zo vervelend aan tangconstructies. Zo lang je maar zorgt dat je lezer niet te veel hoeft te onthouden, dan kan ze zich helemaal op jouw boodschap concentreren.

Als je nou denkt: dan ga ik lekker korte zinnen schrijven…stop!

Ja, korte zinnen zijn makkelijk te lezen. Maar een tekst begrijpen met alleen maar korte zinnen is nog best moeilijk, want vaak mist de lezer dan het verband. Bovendien komen alleen maar korte zinnen achter elkaar heel hijgerig over. In het ergste geval klinkt dan elke zin hetzelfde en wordt je tekst supersaai, hoe geweldig de inhoud ook is.

De oplossing: wissel lange en korte zinnen af.

Meer tips of een kritische blik op jouw tekst?

Deel deze pagina

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.