Hoe voorkom je dat je briljante plan voor een zakelijk boek in de la blijft liggen?
Leestijd: 7 minuten
Samenvatting
Een boek schrijven en volhouden tot het af is vraagt meer dan discipline. Begin met promotie voordat je boek af is – dat schept urgentie en toetst of je doelgroep erop zit te wachten. Weet waarom je het schrijft.
Of ga bloggen. Verzamel je artikelen en knal er een nietje door – enige redactie is wel nodig, maar dat hoef je niet zelf te doen.
Of doe zoals mijn lief, als het zijn beurt was om te koken. Die zei: “Dat kun je beter aan de professionals overlaten.”

Waarom wil je dit boek schrijven?
Voor je verder gaat: waarom wil je dit boek eigenlijk schrijven?
Je expertise delen kan ook met artikelen, lezingen of workshops, dus dat kan de reden niet zijn. Met een boek onderscheid je jezelf wel. Juist omdat het nogal een onderneming is, schrijft niet iedereen een boek. Dus al helemaal niet iedereen in jouw vakgebied.
Maar onderscheiden met welk doel? Om meer opdrachten binnen te halen? Om erkend te worden als expert in je vak? Om je doelgroep kennis en inzichten te geven die ze anders zouden missen?
Zonder helder antwoord op die vraag is volhouden bijna onmogelijk. Elke keer dat het moeilijk wordt – en dat wordt het – vraag je je af waarom je jezelf dit aandoet. Als het antwoord niet heel concreet is, kies je voor de makkelijkere weg: die opdracht, dat project of die afleiding gaan dan voor.
Begin met promotie, niet met schrijven
Promoot je boek voordat het af is. Niet als het klaar is, niet als het bijna klaar is, maar zodra je weet waar het over gaat.
Maak een landingspagina voor je boek op je website. Schrijf een introductie van je boek. Nodig mensen uit zich in te schrijven voor updates. Nodig mensen uit voor een voorinschrijving. Vertel op LinkedIn dat je eraan werkt. Vraag je netwerk wat ze willen weten over het onderwerp. Dat levert je vijf voordelen op:
Je schept urgentie
Zodra mensen weten dat je een boek schrijft, vragen ze ernaar. “Hoe gaat het met je boek?” Elke keer dat je “nog niet af” moet zeggen, voel je de druk. Je kunt nu niet meer zeggen “Daar zit niemand op te wachten.” Het is tegelijk een enorme boost van verwachtingsmanagement, je bereidt je doelgroep vast voor op je boek. Maak meteen een pagina voor voorinschrijving.
Je toetst belangstelling
Als niemand reageert op je aankondiging, schrijf je misschien toch een boek waar niemand op zit te wachten. Beter om dat nu te weten dan na negen maanden schrijven.
Je verzamelt input
De vragen die mensen stellen, de onderwerpen waar ze op aangaan – dat is goud. Dat bepaalt welke hoofdstukken je prioriteit geeft en welke voorbeelden je gebruikt.
Media-aandacht
Het kan bovendien de interesse van vaktijdschriften wekken. Sterker nog, het kan de interesse van uitgevers wekken. En als je al een geweldige uitgever hebt, kan de interesse van andere uitgevers je onderhandelingspositie verbeteren.
Je weet waar je naartoe schrijft
Misschien wel het belangrijkste: als je weet wat je je lezers hebt beloofd (en het aanscherpt op basis van hun reacties), weet je waar je naartoe moet schrijven. Dan moet elk hoofdstuk, elke paragraaf en elk woord bijdragen aan dat doel.
Maar je gaat afdwalen. Dat beloof ik je. Toch is dat geen vergeefs werk. Schrap die teksten niet, maar zet ze bij elkaar in een apart document. Dat kun je altijd nog gebruiken voor blogartikelen, posts of een ander boek. Ik noem dat document vaak ‘Killed Darlings’. En als goddelijke schrijver kun jij die darlings op elk gewenst moment weer tot leven wekken.
Geef jezelf een deadline
Hoe bepaal je een harde deadline die je door het proces van schrijven heen trekt? Discipline alleen is niet genoeg. Je hebt externe consequenties nodig. Maak het ongemakkelijk om niet te leveren.
- Boek een lancering
Reserveer een locatie. Stuur uitnodigingen. Zet een datum op je website. Nu heb je geen keuze meer. Het boek moet af. - Spreek een publicatiedatum af met een uitgever
Uitgevers zijn gewend aan auteurs die te laat zijn, maar toch schept een contract urgentie. Zeker als er al marketingbudget is uitgegeven. - Beloof exemplaren aan mensen
Zeg “Ik stuur je het eerste exemplaar zodra het uit is” tegen tien mensen in je netwerk. - Neem een schrijfcoach
Een schrijfcoach geeft je waardevolle feedback op je tekst, helpt je met de structuur en is een stok achter de deur. - Spreek alvast een datum af met je eindredacteur
Dat is diezelfde stok achter de deur en je weet dat je je geen zorgen hoeft te maken voor tik- of taalfouten.
Ga bloggen
Misschien is de oplossing wel om geen boek te schrijven. Een boek vraagt een lange adem. Maanden achter elkaar doorwerken aan hetzelfde project. Misschien past dat niet bij hoe je werkt.
Schrijf blogartikelen. Eén per maand. Of twee. Over onderwerpen waar je doelgroep mee worstelt.
Als je genoeg materiaal hebt sorteer je de artikelen op thema en voeg je verbindende teksten toe tussen hoofdstukken. Schrijf een introductie en een conclusie en knal er een nietje door.
Of spreek het in en laat het uitschrijven.
Laat het voor je schrijven
Misschien wel mijn meest fantastische opdracht kwam van de organisatieadviseur die haar theorie in vijftien hoofdstukken noteerde en er mij een verhaal bij liet schrijven. Uiteraard was de hoofdpersoon een vertegenwoordiger van haar doelgroep. Ik kon mijn persoonlijke ervaringen als leidinggevende en verandermanager inzetten. Het resultaat was een lekker leesbaar boek met haar briljante filosofie.
Andere ghostwriters werken op basis van interviews, of ze duiken in jouw archief. Zoek iemand met wie het goed klikt en die je boodschap goed doorgrondt.
De harde waarheid over discipline
Discipline werkt vooral als je intrinsieke motivatie sterk is en je externe urgentie hebt. Anders zit je gefrustreerd achter je laptop teksten te produceren waarvan je niet eens zeker weet waarom je ze schrijft.
Mensen die hun boek afmaken, hebben drie dingen:
- Ze weten precies waarom ze het schrijven (intrinsiek)
- Ze hebben zich publiekelijk gecommitteerd (extern)
- Ze hebben een systeem dat werkt (discipline)
In die volgorde. Discipline zonder de eerste twee is uitstel van executie.
De vraag van je doelgroep beantwoorden
Een zakelijk boek gaat over je doelgroep en de vragen waar die mee worstelt. Als je vastloopt bij het schrijven, komt dat vaak omdat je te veel over jezelf schrijft. Over je methode, je aanpak of je ervaring. Allemaal nuttig, maar niet wat je doelgroep wakker houdt.
Wat houdt hen wakker? Welke vraag proberen ze te beantwoorden? Welk urgent probleem willen ze oplossen?
Schrijf daarover. Gebruik Arie om je te focussen: een vertegenwoordiger van je doelgroep met een ambitie, diens urgente probleem en de oplossing met resultaat.
Als je elk hoofdstuk schrijft om antwoord te geven op een concrete vraag van je doelgroep, blijf je gefocust. Dan heb je een richting. Dan weet je wat je moet schrijven.
Vraag mensen uit je doelgroep: “Als ik een boek schrijf over organisatieverandering, wat zou je dan willen weten?” Verzamel die vragen. Dat is je inhoudsopgave.
Klein houden, gefocust blijven
Een veelgemaakte fout is dat je te veel wilt vertellen. Het boek groeit van honderdvijftig pagina’s naar tweehonderd naar driehonderd. Hoofdstukken vertakken. Het wordt de complete Wikipedia van je vakgebied.
Daarmee wordt het vrijwel onmogelijk om het af te maken. Houd het daarom klein. Eén vraag, eén antwoord, uitgewerkt met voorbeelden en praktische handvatten. Honderd pagina’s. Misschien honderdvijftig.
De rest bewaar je voor boek twee. Of een hele serie. Of voor artikelen. Of je laat het gewoon weg omdat het niet essentieel is. Maak een mindmap voor overzicht, zodat je de juiste keuze maakt.
Worstel je met je boek?